اصول طراحی سیستم تهویه گلخانه

آشنایی با نحوه طراحی سیستم تهویه گلخانه

آشنایی با نحوه طراحی سیستم تهویه گلخانه

تهویه به معنی جایگزین شدن هوای تازه به جای هوای مصرف شده موجود در یک واحد بسته است. معمولا گلخانه ها به صورت بسته ساخته می شوند تا نور خورشید را جذب شده و انرژی و گرمای دریافتی از آن صرف رشد و نمو گلها و محصولات کشاورزی داخل گلخانه شود.

به طور کلی گیاهان برای رشد به چهار عامل خاک، آب ، هوا و نور نیاز دارند که در این نوشته به نحوه صحیح تامین یکی از این چهار عامل یعنی هوا خواهیم پرداخت. با ادامه این مقاله از اندیشه سبز همراه باشید تا با نحوه صحیح تهویه هوای گلخانه و اصول طراحی سیستم تهویه آشنا شوید. 

سیستم تهویه در گلخانه ها چه اهمیتی دارد؟

هر گل و هر محصول کشاورزی جهت رشد صحیح و به موقع نیاز به دما و رطوبت مختص به خود دارد که توسط کارشناسان کشاورزی تعیین می شود. در مواقعی از سال مانند تابستان دما به حدی زیاد می شود که برای گیاه قابل تحمل نیست و نه تنها سبب رشد آن نخواهد شد بلکه موجب پژمردگی سریعتر نیز خواهد شد که خسارات مالی زیادی را به پرورش دهنده تحمیل خواهد کرد، اینجاست که اهمیت سیستم تهویه دیده می شود. 

به طور کلی می توان گفت که از سیستم تهویه جهت کنترل دما و رطوبت داخل سالن، افزایش گرده افشانی گل ها، رساندن اکسیژن تازه به گیاهان، خارج سازی هوای مصرف شده ، کنترل آفات و بیماری و…  استفاده می شود. 

اهمیت تهویه در گلخانه های باز و بسته

معمولا گلخانه ها به دو صورت باز و بسته طراحی می شود. در فصول گرم سال و مناطق گرمسیر به منظور کاهش دمای محیط و فراهم سازی امکان پرورش گیاهان و میوه هایی با شرایط دمایی کمتر، از گلخانه های باز و دارای سایه بان استفاده می کنند. 

در فصول سرد سال و مناطق سردسیر نیز به منظور ایجاد فضایی با دمای بالاتر از دمای معمولی محیط ، از گلخانه های بسته یا ایزوله استفاده می شود که تمام نور دریافتی توسط خورشید توسط دیواره های شیشه ای یا پلاستیکی جذب شده و به افزایش دمای گلخانه کمک می کند. 

در هر صورت در هر دو گلخانه باید از سیستم تهویه بهره برد، زیرا امکان متعادل سازی گرما و رطوبت بدون وجود فن گلخانه امکان پذیر نخواهد بود. شاید با خود فکر کنید که در گلخانه های باز به دلیل ورود و خروج آزادانه هوا ، نیازی به فن تهویه گلخانه نیست، اما در صورتی که هیچ بادی در محیط نوزد، امکان تهویه هوا و گرده افشانی صحیح از بین خواهد رفت و اینجاست که فن تهویه با دمین هوای تازه به متعادل سازی شرایط گلخانه کمک خواهد کرد.

اهمیت تهویه در گلخانه های باز و بسته

در گلخانه های بسته اهمیت تهویه بسیار مهم تر و حساس تر است چون محیط کاملا بسته بوده و پیوسته در دمای سالن افزوده می شود و با بخار شدن آب گیاهان و آب موجود در خاک ، رطوبت سالن نیز به صورت سرسام آور افزایش پیدا میکند، بنابراین حتما باید در گلخانه های بسته از تعداد مناسبی فن تهویه استفاده نمود تا شرایط متعادل و آرام گردد. 

تفاوت سیرکولاسیون و تهویه در گلخانه

شاید این دو کلمه را یکسان بدانید، اما در واقع سیرکولاسیون به معنای به چرخش در آوردن هوا در یک محیط بسته است. اما تهویه به معنای خارج سازی هوای کهنه و ورود هوای تازه است. 

در گلخانه های بزرگ امکان نا هماهنگ بودن گرما و رطوبت در قسمت های مختلف وجود دارد. به عنوان مثال در فصل زمستان که از هیتر گلخانه استفاده می شود، امکان گرم شدن نقاط نزدیک بخاری و سرد ماندن نقاط دورتر از بخاری وجود دارد، بنابراین به کمک فن سیرکوله می توان دما و رطوبت یک نقطه را به نقطه دیگر منتقل کرد و بدین ترتیب از از گرمای تولید شده استفاده بهینه کرد و از طرف دیگر در مصرف انرژی نیز صرفه جویی صورت خواهد گرفت. 

نحوه پیاده سازی فن سیرکوله در گلخانه

استفاده از فن سیرکوله در تمامی گلخانه های باز و بسته لازم است و همانطور که اشاره شد به یکنواخت سازی دما و رطوبت در تمامی نقاط گلخانه کمک می کند و مهم تر اینکه در گلخانه های گلهای سرشاخه ای به گرده افشانی گل ها نیز کمک زیادی خواهد کرد. 

معمولا فن های سیرکوله به سقف گلخانه آویزان می شوند چون که هوای گرم در قسمت بالایی تجمع پیدا می کند و طوری نصب می شوند که هوا را از نقطه گرم تر به نقطه سردتر منتقل کنند. فن های سیرکوله به صورت ردیفی در کنار هم آویزان می شوند تا هیچ هوایی ثابت نماند. 

بسته به اندازه گلخانه از یک یا چند ردیف فن سیرکوله می توان استفاده کرد و قدرت هوادهی فن ها نیز به اندازه سالن بستگی دارد که هنگام خرید حتما به مساحت سالن و ظرفیت هوادهی فن توجه کنید.

استفاده در دریچه در گلخانه های باز

گلخانه های باز از دو طرف باز هستند تا تبادل هوا سبب خنک شدن آن شود. اما در صورتی که کاملا باز و بدون محافظ باشد، امکان ورود آفات و حشرات موذی به داخل گلخانه وجود دارد، به همین دلیل باید از توری استفاده نمود. 

استفاده در دریچه در گلخانه های باز

اما در مناطق بیابانی هوا در طول روز گرم است و در شب ها بسیار سرد می شود، به همین دلیل استفاده از دریچه های همیشه باز در این مناطق فایده ای ندارد. پس راه حل استفاده از دریچه های اتوماتیک گلخانه است. یعنی با استفاده از یک دماسنج (ترموستات) و یک رطوبت سنج می توان کنترل دما و رطوبت گلخانه را در دست گرفت و با اتصال این سیستم ها به دریچه برقی ، زمان باز و بسته شدن آن را تنظیم کرد. 

بدین ترتیب در اوقاتی از روز که هوای محیط داخلی گرم می شود، دریچه ها به صورت خودکار باز خواهند شد و در صورت رسیدن دما و رطوبت به حد مجاز و یا کاهش از حد مجاز ، دریچه ها به صورت خودکار بسته خواهند شد. 

نصب فن تهویه در گلخانه های بسته

در گلخانه های بسته باید دقت بیشتری به عمل آورد چون هوای محیط بیرون از محیط داخلی گلخانه سردتر است و اگر هوای بیشتری به داخل گلخانه وارد شود، امکان کاهش بیش از حد دما وجود دارد. 

به همین منظور در گلخانه های بسته از فن های دمپردار استفاده می کنند تا روند تهویه هوا کنترل شود. در واقع فن های دمپردار دارای دریچه هایی هستند که در صورت خاموش شدن فن ، به صورت خودکار بسته شده و مانع از تبادل هوا خواهد شد. 

در گلخانه های بسته باید فن های تهویه را در قسمت بالایی دیوار گلخانه نصب کرد، چون هوای گرم در قسمت هایی بالایی تجمع پیدا می کند و در صورت نصب فن تهویه در قسمت های بالایی، زمان کمتری صرف تهویه هوا خواهد شد که این مهم بر کاهش مصرف برق نیز تاثیر گذار خواهد بود. 

نکته مهم : به منظور انتقال هوای گرم از نقاط بالایی گلخانه به نقاط پایینی می توان از فن سیرکوله استفاده کرد، باید آن را به صورت عمودی نصب کرد و طوری که مکش هوا از بالا به پایین باشد. 

به منظور هوشمند سازی روند تهویه هوای گلخانه می توان با استفاده از یک کنترلر، سیستم های سنجش دما و رطوبت و فن های تهویه را به یکدیگر وصل نمود تا زمان روشن و خاموش شدن فن های تهویه به دما و رطوبت داخل گلخانه وابسته باشد. به زبان ساده اگر دما و رطوبت از حد تعیین شده بالاتر رفت، سیستم تهویه فعال شده و در صورت رسیدن دما و رطوبت به مقدار استاندارد، فن های تهویه نیز به صورت خودکار غیر فعال شوند. 

راهنمای خرید فن گلخانه

اندیشه سبز تولید کننده فن گلخانه و سایر تجهیزات گلخانه از قبیل هیتر، رطوبت ساز، فن سیرکوله و … می باشد. در صورتی که برای خرید سیستم تهویه گلخانه نیاز به مشاوره دارید، می توانید از طریق مراجعه به صفحه تماس با ما با کارشناسان کارخانه جهت دریافت مشاوره ارتباط برقرار کنید. 

Rate this post
دیدگاه‌ها 0

*
*