آفات گلخانه گوجه فرنگی و نحوه دفع و مبارزه با آنها
گلخانه گوجه فرنگی دارید و با آفات گوجه فرنگی آشنایی ندارید؟ به دنبال شناخت انواع قارچ گوجه فرنگی هستید؟ راهکاری برای درمان قارچ گوجه فرنگی میخواهید؟ پس با ما تا انتهای این نوشته از اندیشه سبز همراه باشید تا در رابطه با بیماری های گوجه فرنگی گلخانه ای اطلاعات کاملی ارائه شود.
- ایجاد گرمای متمرکز پاک و مطبوع
- امکان کنترل دما و تنظیم حرارت
- نصب پرتابل، دیواری و سقفی
جدول آفات گلخانه گوجه فرنگی
| نام آفت | نوع خسارت | نکات و روش های پیشگیری |
| هلیوتیس (کرم میوه) | سوراخ کردن میوه نارس و پوسیدگی داخل میوه | استفاده از تله های فرمونی، تامین کلسیم، جمع آوری میوه های آلوده، شخم عمیق، تنظیم pH آب |
| کرم برگ خوار | تخریب پهنک برگ، کاهش فتوسنتز، ضعف بوته | تله نوری و فرمونی، حذف بقایای آلوده، شخم عمیق |
| پروانه مینوز | ایجاد تونل در برگ، ساقه و میوه، توقف رشد | تله فرمونی، کارت زرد، حذف علف‌های هرز، شخم عمیق |
| مگس مینوز | ایجاد دالان مارپیچ در برگ، کاهش فتوسنتز | کارت زرد، حذف علف های هرز، شخم زمستانه |
| مگس سفید (سفیدبالک) | مکیدن شیره گیاه، زردی، انتقال ویروس | تله زرد، توری ضد حشره، نشاء سالم، حذف بقایای گیاهی |
| شته ها | ضعف بوته، بدشکلی برگ، انتقال ویروس | حذف علف های هرز، کنترل کود ازته، کارت زرد |
| تریپس | لکه های نقره ای، پیچیدگی برگ، انتقال ویروس TSWV | کارت آبی، حذف علف های هرز، صفحات منعکس کننده نور |
| کنه ها (دو نقطه ای / حنایی) | زردی، نقرگی و خشکیدگی برگ | پایش مداوم در گرما، بررسی سطح زیرین برگ ها |
انواع آفات مهم گوجه فرنگی
در ادامه به توضیح پاره ای از آفات مهم گوجه فرنگی به صورت دقیق پرداخته شده است که عبارتند از:
هلیوتیس یا کرم میوه
کرم غوزه پنبه یا هلیوتیس یکی از مهم ترین آفات گوجه فرنگی، پنبه، ذرت، بادمجان و توتون است که لارو آن با سوراخ کردن میوه های نارس از داخل باعث پوسیدگی و نابودی محصول می شود.
این آفت معمولاً در مناطق معتدل یک نسل در سال دارد و زمستان را به صورت شفیره در خاک می گذراند. برای پیشگیری، استفاده از تله های فرمونی برای ردیابی، حفظ تعادل تغذیه ای گیاه به ویژه تأمین کلسیم، جمع آوری میوه های آلوده و شخم عمیق پس از برداشت توصیه می شود.
کرم برگ خوار
کرم برگ خوار گوجه فرنگی یکی از آفات چند میزبانه و خطرناک محصولات زراعی مانند گوجه فرنگی، ذرت، سیب زمینی، چغندر قند، یونجه و بادمجان است. این آفت با تغذیه از برگ ها، پهنک را از بین برده و موجب کاهش فتوسنتز و ضعف شدید گیاه می شود.
لاروهای جوان معمولاً به صورت گروهی از سطح زیرین برگ تغذیه کرده و در صورت طغیان، تقریباً کل برگ ها و حتی میوه را تخریب می کنند. برای پیشگیری، استفاده از تله های نوری و فرمونی جهت ردیابی، حذف بقایای آلوده و شخم عمیق برای از بین بردن شفیره های زمستان گذران توصیه می شود.
پروانه مینوز
پروانه مینوز گوجه فرنگی یکی از خطرناک ترین آفات گوجه فرنگی است که می تواند تا ۱۰۰٪ محصول را نابود کند. این آفت با نفوذ لاروها به برگ، ساقه، گل و میوه، تونل هایی ایجاد کرده و باعث توقف رشد، خشکیدگی بوته و در نهایت مرگ گیاه می شود. برای پیشگیری، استفاده از تله های فرمونی جنسی و آبی، کارت های زرد چسبناک، شخم عمیق و حذف علف‌های هرز بسیار موثر است.
به دلیل پنهان بودن لاروها در بافت گیاه، بهترین زمان سمپاشی وقتی است که تخم ها تازه تفریخ شده اند و لاروها هنوز وارد برگ نشده اند.
مگس مینوز
مگس مینوز برگ گوجه فرنگی یکی از آفات مهم گلخانه ای و مزرعه ای است که با تغذیه لاروها از بافت برگ، تونل های مارپیچ ایجاد کرده و باعث کاهش فتوسنتز و ضعف گیاه می شود. این آفت روی محصولات مختلفی مثل گوجه فرنگی، خیار، فلفل و لوبیا فعالیت دارد.
برای پیشگیری باید از شخم عمیق و یخ آب زمستانه جهت از بین بردن شفیره ها، حذف علف های هرز، و نصب کارت های زرد چسبناک در گلخانه استفاده کرد. استفاده زیاد از سموم غیر اختصاصی باعث ایجاد مقاومت شدید در جمعیت آفت می شود.
مگس سفید یا سفید بالک
مگس سفید یا سفید بالک آفتی جهانی با دامنه میزبانی وسیع است که به بیش از ۹۰۰ گونه گیاهی از جمله گوجه فرنگی خسارت می زند و ناقل ویروس پیچیدگی برگ زرد گوجه فرنگی است. این حشره با تغذیه از شیره گیاه باعث زردی، لکه های روشن روی برگ و کاهش کیفیت میوه می شود.
پیشگیری شامل حذف بقایای گیاهی، کنترل علف های هرز، شخم عمیق، نصب تله های زرد، استفاده از توری در تهویه گلخانه و نشاء های سالم است. برای کنترل، ترکیبی از روش های زیستی مانند رها سازی زنبور پارازیتوئید و شیمیایی شامل سموم مختلف نظیر ایمیداکلوپراید، اسپیرومسیفن و بوپروفزین به صورت تناوبی به کار می رود تا از مقاومت آفت جلوگیری شود.
شته ها
شته ها از آفات مکنده شیره گیاهی هستند که با تضعیف گیاه، بدشکلی برگ ها و انتقال ویروس هایی مانند موزائیک خیار به گوجه فرنگی خسارت وارد می کنند. سه گونه مهم آن شامل شته جالیز، شته سبز هلو و شته سیب زمینی هستند. این آفت در شرایط مساعد تا ۲۰ نسل در سال تولید می کند.
برای پیشگیری باید علف های هرز حذف، مصرف کود ازته کنترل، از کارت زرد در گلخانه استفاده و نشاء ها با سم گاچو ضدعفونی شوند. در کنترل آفت می توان از دشمنان طبیعی، صابون پالیزین، نیم‌آزال و سموم شیمیایی مانند پیمتروزین، ایمیداکلوپراید و فلونیکامید به صورت تناوبی بهره برد.
شته ها از طریق تغذیه لحظه ای، ویروس ها را به صورت غیرماندگار منتقل می کنند، بنابراین حتی تماس کوتاه با گیاه سالم می تواند موجب آلودگی شود.
تریپس
تریپس آفتی بسیار پلی فاژ است که به بیش از ۳۰۰ گونه گیاهی از جمله گوجه فرنگی خسارت می زند و علاوه بر تغذیه مستقیم از شیره گیاهی، ناقل ویروس پژمردگی لکه ای گوجه فرنگی (TSWV) نیز می باشد. این حشره با قطعات دهانی مکنده باعث ایجاد لکه های نقره ای، پیچیدگی و ضعف برگ ها و در نهایت کاهش گل و کیفیت میوه می شود.
برای پیشگیری باید علف های هرز حذف، از صفحات آلومینیومی منعکس کننده نور و کارت های چسبناک آبی در گلخانه استفاده شود. در کنترل آفت می توان از سموم شیمیایی مانند ایمیداکلوپراید، متاسیستوکس، دیکلروس، پروفنوفوس و مونتو استفاده کرد.
تریپس ها تخم خود را داخل بافت گیاه می گذارند، بنابراین مراحل اولیه آلودگی معمولاً پنهان است و پایش منظم با کارت آبی برای شناسایی به موقع بسیار ضروری است.
کنه ها
کنه ها از آفات مهم گوجه فرنگی هستند که دو گونه اصلی آن، کنه دو نقطه ای و کنه حنایی ، در شرایط گرم و خشک خسارت زا می شوند. این آفات با مکیدن شیره برگ ها باعث زردی، نقرگی، برنزه شدن و در نهایت خشکیدگی بوته می گردند و معمولاً از سطح زیرین برگ ها فعالیت خود را آغاز می کنند.
کنه دو نقطه‌ای در دمای ۳۰ تا ۳۲ درجه سانتی‌گراد می تواند چرخه زندگی خود را در کمتر از یک هفته کامل کند، بنابراین نظارت دقیق در شرایط گرم و خشک حیاتی است. لازم است که جهت جلوگیری از افزایش بیش از حد رطوبت گلخانه از رطوبت ساز اتوماتیک و همچنین هواکش های مناسب استفاده شود. انواع هواکش مخصوص گلخانه را مشاهده کنید.
سخن آخر
در این نوشته در رابطه با انواع آفات هایی که می تواند گوجه فرنگی گلخانه ای را درگیر کند اطلاعاتی ارائه شده است چنانچه در این حیطه سوالی دارید با ما در قسمت نظرات در میان بگذارید.
